SanalOcak Ana Sayfaya Dön

ÜLKÜCÜ SİTELER

SİYASİ PARTİLER

 

 

 

Sıralama Partilerin kuruluş tarihlerine göre yapılmıştır.

Kütüphane’ye e-posta

* Cemiyet adı altında siyasi parti gibi faaliyet göstermiştir.

Kaynakça

 

İlgili Yasalar

 

 

 

FEDAİLER CEMİYETİ*

- 1859, İstanbul

- Genel Başkan Süleymaniyeli Şeyh Ahmet

- Genel Sekreter: Didon Arif Bey,

- Üyeler: Hüseyin Daim Paşa, Binbaşı Rasim Bey, Cafer Dem Paşa, Tophane Müftüsü Bekir Efendi, Kütahyalı Şeyh İsmail, Hoca Nasuh Efendi, Tophane Mızıka Başçavuşu Erzurumlu Mehmed, Hezergradlı Şeyh Feyzullah Efendi, Kütahyalı Şeyh İsmail

 

YENİ OSMANLILAR CEMİYETİ*

- 1865, İstanbul

- Genel Başkan Mustafa Fazıl Paşa

- Kurucular: Namık Kemal, Kayazade Reşat, Menapirzade Nuri, Sagır Ahmet Beyzade Mehmet, Mir’at Mecmuası sahibi Refik, Suphi Paşazade Ayetullah

- Diğer Üyeler: Ziya Paşa, Ali Suavi, Agah Efendi, Ebüzziya Tevfik...

 

ALİ SUAVİ (ÜSKÜDAR) KOMİTESİ*

- 1878, İstanbul

- Kurucular: Ali Suavi, Süleyman Asaf Sopasalan, Hafız Nuri, Hasköylü Hacı Ahmet, Mehmet İzzet Paşazade Süleyman, Bağdatlı Süleyman, Üsküdarlı Nuri, Filibeli Ahmet Paşa, Arnavut Salih, Hacı Ahmet, Molla Mustafa

 

KLEANTİ SKALYERİ-AZİZ BEY KOMİTESİ*

- 1878, İstanbul

- Genel Başkan Kleanti Skalyeri

- Üyeler: Nakşibend kalfa, Aziz Bey, Ali Şefkari Bey, Tabib Agah Bey

 

OSMANLI İTTİHAD VE TERAKKİ CEMİYETİ

-1889, İstanbul -1918 İstanbul. Son kongrede fesih kararı alınmıştır.

-Genel Başkan Ali Rüştü

-Kurucu Üyeler: İbrahim Temo, Abdullah Cevdet, İshak Sükuti, Mehmed Reşid, Hüseyinzade Ali

-Paris Şubesi (1889)

-Genel Başkan Ahmet Dıza Bey,

-Yöneticiler: Mehmet Ali Paşa, Recep Fuat, Nihat, Dr.Nazım, Bahaddin Şakir, Sami Paşazade Sezai, Alber Fua

-Cenevre Şubesi (1897)

-Kurucular: Dr.İshak Sükuti, Abdullah Cevdet, Ethem Ruhi (Balkan), Tıbbiyeli Mustafa Ragıp, Esat, Mithat Şükrü (Bleda), Ahmet, Mizancı Murat, Tunalı Hilmi, Seraceddin, Dr. Hasan, Lütfi, Dr. Akil Muhtar (Özden), Nuri Ahmet, Reşit Beyler

-Kahire Şubesi (1897)

-Kurucuları: İshak Sükuti, Tunalı Hilmi, Hoca Kadri, Salih Cemal, Ali Ziya, Ferit (Tek)

-Selanik Şubesi (1908)

-Genel Başkan Talat Bey (Paşa)

-Yöneticiler: Hüseyin Kadri, Mithat Şükrü (Bleda), Hayri, Ahmet Rıza, Enver (Paşa), Habib, İpekli Hafız İbrahim Beyler

 

İTTİHAD-I OSMANİ CEMİYETİ*

-1889

-[Kurthan Fişek, «Parti Kurarım da, Kapatırım da Anam!» Tempo, sayı 4-685, (25-31 Ocak 2001), s. 12].

 

TEŞEBBÜS-İ ŞAHSİ VE ADEM-İ MERKEZİYET CEMİYETİ*

-1892 [Kurthan Fişek, «Parti Kurarım da, Kapatırım da Anam!» Tempo, sayı 4-685, (25-31 Ocak 2001), s. 12].

-1902, Paris

-Genel Başkan Prens Sabahattin

-Kurucu ve Üyeler: Ahmet Fazlı (Genel Sekreter), İsmail Kemal, Dr. Nihat Reşat (Belger), Dr. Rıfat, Miralay Zeki, Dr. Sabri, Hüseyin Tosun, Milaslı Asker Murat, Şair Hüseyin Siret.

 

OSMANLI İTTİHAD VE İNKILAP CEMİYETİ*

-1894 [Kurthan Fişek, «Parti Kurarım da, Kapatırım da Anam!» Tempo, sayı 4-685, (25-31 Ocak 2001), s. 12].

-1904, Cenevre

-Kurucuları: Ethem Ruhi Balkan, Dr. Abdullah Cevdet, Varnalı Kamil, Tarsusizade Münir, Mehmet Cemil

 

CEMİYET-İ İNKILABİYE*

-1904

-Kurucuları: Hamid, Satvet Lütfi (Tozan), Namık Zeki, Ferit Necdet Mübin, Dr. Mahmud, Köprülü Hamdi, Mustafa Asım, Nafi Atuf (Kansu), Vehbi Semuh

 

OSMANLI HÜRRİYET CEMİYETİ*

-1906

-Selanik

-Kurucuları: İsmail Canbulat, Mithat Şükrü, Bursalı Tahir, Yüzbaşı Naki, Talat Bey, Rahmi , Ömer Naci, Kazım Nami, İsmail Hakkı, Süleyman Fehmi

 

VATAN VE HÜRRİYET CEMİYETİ*

-1906

-Şam

-Kurucuları: Dr. Mustafa Cantekin, Binbaşı Lütfi, Mustafa Kemal, Lütfi Müfit Özdeş

 

SELAMET-İ UMUMİYE KULÜBÜ*

-1907

-İstanbul

-Kurucuları: İbrahim Naci, Giritli Ali, Fuat Şükrü, Abdullah Abud, Dr. Rıza Abud, Yenişehirli Salih, Pertev Tevfik, Mustafa (Demokrat), Rıza Bey

 

FEDAKARAN-I MİLLET CEMİYETİ*

-1908

-İstanbul

-Genel Başkan Avnullah El Kazimi

-Üyeler: Ali Vefa, Dr.Ali Saip, Abdülkadir Kadri, Hacı Cemal, Behçet, Ertuğrul Şakir

 

NESL-İ CEDİT KULÜBÜ*

-1908

-İstanbul

-Kurucuları: Nafi Atuf (Kansu), Arnavut Mustafa, Mehmet Şerafettin, Mühendis Mazhar Neriman, Mehmet Ali Şevki, Adil Beyler

 

TÜRK DERNEĞİ*

-1908

-İstanbul

-Kurucu ve Yöneticileri: Ahmet Midhat Efendi, Emrullah, Veled, Nesip Asım, Korkmazoğlu Celal, Akçuraoğlu Yusuf, Akyiğitoğlu Musa, Fuat Raif, Rıza Tevfik, Ferit

 

OSMANLI AHRAR FIKRASI

-1908

-İstanbul

-Kurucuları: Nureddin Ferruh, Ahmet Fazlı, Kıbrıslı Tevfik, Nazım, Şevket, Celalettin Arif, Mahir Sait

 

OSMANLI DEMOKRAT FIRKASI (Fırka-i İbad)

-1908

-İstanbul

-Kurucuları: İbrahim Naci, Giritli Ali, Fuat Şükrü, Dr.Rıza Abud, Pertev Tevfik, Yenişehirli Salih, Mustafa, Rıza, Dr.Abdullah Cevdet, Dr.İbrahim Temo

 

İTTİHAD-I MUHAMMEDİ FIRKASI (Fırka-i Muhammediye)

-1909

-İstanbul

-Kurucu ve Yöneticileri: Süheyl Paşa, Mehmet Sadık, Mehmet Emin Hayreti, Ahmet Esat, Mehmet Emin, Hafız Mehmet Sabri, Şevket Efendi, Bediüzzaman Saidi Kürdi, Hacı Hayri, Raşit, Ferik Rıza Paşa, Faruki Ömer, Şevki Efendi, Seyyid Müslim Penah, Refik, Muhammed Efgani, Ahmet Nazir, Ferik Hacı İzzet Paşa, Seyyid Abdullah El Haşimi El Mekki, İhsan, Hayri Abdullah Ziyaeddin, Şeyh Ali, Hacı Kazım, Hacı Mehmed, Tevfik Derviş Vahdeti ...

 

HEYET-İ MÜTTEFİKA-İ OSMANİYE

-1909

-İstanbul

-Kuruluşu teklif edilmişse de 31 Mart olayı üstüne kurulamamış ve gelişememiştir. Bu kuruluş, partiler ve dernekler arası bir koalisyon olacaktı.

 

İSLAHAT-I ESASİYE-İ OSMANİYE FIRKASI

-1909

-Paris

-Genel Başkan Şerif Paşa

-Üyeler: Mevlanzade Rıfat, Ali Kemal, Pertev, İzmirli Kemal Avni, Nihad Reşat (Belger)

 

AHALİ FIRKASI

-1910

-İstanbul

-Genel Başkan Gümülcine Mebusu İsmail Bey

-Üyeler: Vasfi, Ferhad, Şevket, Ömer Lütfi, Zeynelabidin, Mustafa Sabri, Fevzi, Şükrü Bey

 

OSMANLI SOSYALİST FIRKASI

-1910

-İstanbul

-Genel Başkan İştirakçı Hilmi

-Üyeler: Namık Hasan, Pertev, Tevfik, İbnil Tahir, İsmail Faik, Baha Tevfik, Hamid Suphi

-Paris Şubesi (1910)

-Kurucusu: Dr.Refik Nevzad

-Üyeler: Avni Kemal, Hoca Kadri, Fuat Nevzat, Memil Zeki

 

TÜRK YURDU CEMİYETİ*

-1911

-İstanbul

-Kurucu ve Yöneticileri: Mehmet Emin (Yurdakul), Ahmet Hikmet (Müftüoğlu), Ağaoğlu Ahmet, Hüseyinzade Ali, Dr.Akil Muhtar (Özden), Akçuraoğlu Yusuf

 

CENEVRE TÜRK YURDU*

-1911

-Cenevre

-Kurucuları: Hazinedaroğlu Ali Sedat, Şefik, Germenli oğlu Asım, Cemaleddin oğlu Arif, Ferid Recep, Hüsnü oğlu Ziya, Molla Aşki oğlu İsmail Hakkı, Haseki oğlu Süreyya, Osman Şefik

 

HÜRRİYET VE İTİLAF FIRKASI

-1911, İstanbul

-Kurucuları: İsmail Hakkı Paşa, Dr.Dagavaryan, Mustafa Sabri, Abdülhamid Zöhravi, Müşir Fuat Paşa, Damat Ferit Paşa, Ferik Süleyman Paşa, Volçentrinli Hasan, Miralay Sadık, Dr. Rıza Nur, Tahir Hayrettin

 

TÜRK OCAĞI*

-1911, İstanbul

-Genel Başkan Ahmet Ferit (Tek)

-Yöneticiler: Akçoraoğlu Yusuf, Mehmet Ali Tevfik, Dr.Fuat Sabit, Mehmet Emin (Yurdakul) Ağaoğlu Ahmet ...

 

HALASKAR ZABİTAN GRUBU

-1912, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Kurmay Binbaşı Gelibolulu Kemal (Şenkıl), Kurmay Kolağası Kastamonulu Hilmi, Sürvari Kaymakamı Recep, Bahriye Binbaşısı İbrahim Aşki, Yüzbaşı Kudret

 

MİLLİ MEŞRUTİYET FIRKASI

-1912, İstanbul

-Genel Başkan İfnam Başyazarı, eski Kütahya Milletvekili Ferit (Tek)

-Üyeler: Akçoraoğlu Yusuf, Müderris Zühtü, Mehmet Ali Cemil Bey

 

İSTİHLAK-I MİLLİ CEMİYETİ*

-1912, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Mahmud Esad, Rıfkı, Zühdü, Cemal, Ethem Beyler

 

LOZAN VE NEUCHATEL TÜRK YURDU*

-1912, Neuchatel, Lozan

-Kurucuları: Fesçi oğlu Galip, Hacı Nasuh oğlu Cevdet, Remzi oğlu Ferit, Tekerşin oğlu Yusuf Kemal (Tengirşenk), Nureddin oğlu İlyas Ragıp, Moralı oğlu Ahmed, Cemal oğlu Mustafa Şerif Hacı Meto oğlu Fazlı, Hamid oğlu Hüsnü, Ahmet Nazmi, Altıoğlu İsmail Hakkı

 

PARİS TÜRK YURDU*

-1913, Paris

-Kurucular: Molla Aşki oğlu İsmail, İstanbullu Seyit Haşim, Tevfik oğlu Niyazi, Ahmet Mithat, Kulaksızoğlu Hamid Nuri, Manastırlı H.Hüsnü, Muammer, Köprülü M.Nermi, Kaşif, Haydar oğlu Ahmet Esat Beyler

 

MİLLİ TALİM VE TERBİYE CEMİYETİ*

-1916, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticileri: Sıhhiyye Müdüri Umumisi Esat Paşa, Temyiz Mahkemesi Başkanı Hacı Evliya Efendi, Eğitim Bakanlığı Telif ve Tercüme dairesi üyesi Sami Bey, İstanbul Darülfünundan Müderris İsmail Hakkı (Baltacıoğlu), Mithat Şükrü, Eski Halep Valisi Galip, Yargıç Muhlis, Doçent Dr. Hüseyinzade Ali, Harunreşid Bey

 

HALKA DOĞRU CEMİYETİ*

-1917, İzmir

-Kurucu ve Yöneticiler: Halep Eski Valisi Tevfik, İzmir Milletvekili Rahmi, Celal (Bayar)

 

RADİKAL AVAM FIRKASI

-1918, İstanbul

-Genel Başkan Mevlanzade Rıfat

-Üyeler: Emin Ali, Yazar Mazlum, Müdafaa Gazetesi Sahibi Ragıp, Tüccar Mehmet Faik

 

OSMANLI HÜRRİYETPERVER AVAM FIRKASI

-1918, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Ali Fethi (Okyar), Hüseyin Kadri

 

İSTİHLAS-I VATAN CEMİYETİ*

-1918, Manisa

-Kurucu ve Yöneticiler: Karaosmanzade Kani, sabık Suriye mektupçusu Nuri, Dava Vekili Abidin, Eczacı Rıza Beyler.

 

KARS MİLLİ ŞURA HAREKETİ HÜKÜMETİ*

-1918, Kars

-Genel Başkan İbrahim Cihangiroğlu

-Üyeler: Kağızmanlı Ali Rıza, Fahreddin, Hasan Han, Ağababaoğlu Abbas Ali, Hattat oğlu Mehmet, Mühendis Mahmut, Hasanbeyoğlu Mehmet, Erzurumlu Karadursun, Çıldırlı Dr.Esat (Oktay)

 

KARAKOL CEMİYETİ*

-1918, İstanbul

-Genel Başkan Miralay Kara Vasıf Bey

-Kurucu ve Yöneticiler: Miralay Galatalı Şevket, Kaymakam Edip, Binbaşı Ali Rıza, Emekli Yüzbaşı Baha Sait, Avukat Refik İsmail, Dr.Abdülhak Adnan (Adıvar), Kurmay Yarbay Çolak Selahattin Bey

 

SELAMET-İ AMME HEYETİ*

-1918, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Rıfat Sabit, Eski İçişleri Bakanlarından Mustafa Arif ve Mehmet Ali, Yazar Fazıl Ahmet (Aykaç), Asaf Muammer Bey.

 

TECEDDÜT FIRKASI

-1918, İstanbul

-Kurucuları: Osmanlı İttihad ve Terakki Cemiyeti son kongre üyeleri

-Yöneticiler: Başkan, Senato üyesi Hüsnü Paşa, Senatör Seyid Bey, Mavrokor dato Efendi, Yunus Nadi (Abalıoğlu), Şemsettin (Günaltay,), İhsan, Orfanidis, Hamdi, Faik (Kaltakkıran) Sabri, Reşit Paşa, Galip Bahtiyar, Dr.Tevfik Rüştü (Aras) Babanzade Hikmet, Parsamyan, Mustafa Fevzi, İsmail Canbulat ve Sason Efendi

 

OSMANLI SULH VE SELAMET CEMİYETİ*

-1918, İstanbul

-Kurucular: Ankara’da Satvet Lütfi (Tozan), Toygarzade Naşit, Avukat Mustafa Kemal, Kırşehirli Müfit Hoca, Balalı Şehzüvarzade Hacı Osman Bey

-Yöneticiler: Topçu Feriki Ferid Paşa Başkan, Yahya Adnan Paşa, Arif Paşa, Ali Kemal, Cemal, Av.Fuad Şükrü, Sait Molla, Miralay Süleyman, Faik Şemseddin, Dr.Selahattin, Salih, Mehmet Arif Bey

 

MİLLİ KONGRE*

-1918, İstanbul

-Genel Başkan Göz Dr.Esat Paşa

-Kurucuları: Milli Talim ve Terbiye Cemiyeti erkanı ile o dönemin çeşitli partilerinin yöneticileri, Genel Sekreter Abdurrahman Şeref Bey

 

AHALİ İKTİSAT FIRKASI

-1918, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Ermenaklı Tüccar Mehmet Nuri, Gazeteci Öğretmen Lütfi Arif Kanber, Eskişehirli Tüccar Hüseyin Hüsnü, Ahmet Hamdi (Başar-Limancı Hamdi)

 

TRAKYA PAŞAELİ MÜDAFAA HEYET-İ OSMANİYESİ*

-1918, Edirne

-Genel Başkan Şehbender Şükrü Bey

-Kurucu ve Yöneticiler: Yolageldili Tüccar Kasım Efendi, Lüleburgazlı Şevket (Ödül), Dimetokalı fabrikatör Cemal, Ahırköylü Ahmet, Edirneli Şevket Bey

 

İZMİR MÜDAFAA-İ HUKUK-U OSMANİYE CEMİYETİ*

-1918, İzmir

-Kurucu ve Yöneticiler: Moralizade Muvaffak, Halit ve Nail, Menemenlizade Muvaffak, Haşim Enveri, Nazmi, Hüseyin Lütfi, Abdurrahman Sami, Naci, Tokadizade Şekip, Salepçizade Mithat, Cami, İsmail Sıtkı, Ragıp Nureddin, Şerif Paşazade Remzi, Hasan Vasfi Bey

 

SELAMET-İ OSMANİYE FIRKASI

-1918, İstanbul

-Kurucuları: Sabık Amasya Mebusu İsmail Hakkı Paşa, Ulemadan Fazıl Efendi, Emekli Ferik Ferit Paşa, tüccar Kudret Haki, Eski İstanbul Polis Müdürlerinden Mehmet Ali (Fesçioğlu), Soysallıoğlu İsmail Suphi, Hasan Hicabi, Emekli Miralay Behzad, Ulemadan Zeki Bey

 

KİLİKYALILAR CEMİYETİ*

-1918, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Menemenlizade Rıfat, Menemenlizade Nabi, Ali Münif, Ali Hayati, Hafız Mehmet Emin, Abdülkadir, Evliyazade Hacı Evliya, Mısrizade Seyfeddin, Ramazanoğlu Saffet Bey

 

SOSYAL DEMOKRAT FIRKASI

-1918, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Dr.Hasan Rıza, Cemil Arif (Alpay), Tahsin, Habib Bey

 

SULH VE SELAMET-I OSMANİYE FIRKASI*

-1918, İstanbul

-Kurucular: Ulemadan Fazıl Efendi, eski İstanbul Polis Müdürü Mehmet Ali, Hüseyin Hakkı Bey, Ferit Paşa, eski Amasya mebusu İsmail Hakkı Paşa, Yahya Adnan Paşa, Ferit Paşa, Arif Paşa, Yazar Asaf Muammer, Soysallıoğlu İsmail Suphi, Cami, Mehmet Ali Kasım, Kudret Haki, Nevres, Mehmet Refik ve Fazıl Bey

 

VAHDET-İ MİLLİYE HEYETİ*

-1919, İstanbul

-Genel Başkan Ahmet Rıza Bey

-Kurucu ve Yöneticiler: Çürüksulu Mahmut Paşa, Hamit, Nabi Reşit Sadi, Abdurrahman Şeref Bey

 

KÜRDİSTAN TEALİ CEMİYETİ*

-1919, İstanbul

-Genel Başkan Seyyit Abdülkadir

-Kurucu ve Yöneticiler: Dr.Şükrü Mehmed, Bitlisli Yüzbaşı Emin, Muhittin Nami Bey

 

MİLLİ AHRAR FIKRASI

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Asaf Muammer, Soysallıoğlu İsmail Suphi, Agah Mazlum, Bekir Sami, Cami, Tevfik Hamdi, Refik İsmail, Süleyman Nüzhet, Şakir Sarıca, Abdülhak Şinasi (Hisar), Mahir Sait, Mehmet Refik Beyler

 

İNGİLİZ MUHİPLERİ CEMİYETİ*

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Eski Dahiliye Nazırı Memduh Paşa, Şehremini Cemil Paşa, Ahmet Zülüfkül Paşa, Ali Rüştü Efendi, Abdullah Bey, Hamdi Paşa, Şevket Bey, Sait Molla, Miralay Enver Bey, Sadrettin Safiyettin, Nebil Ziya, Abdullah Zühdü, Ressam Ahmet Paşa, Halit, Nazif Sururi, Cafer, Emin, Ahmet Rıfat, Nüzhet Paşa, Vahi Bey

 

ŞARKİ ANADOLU MÜDAFAA-İ HUKUK CEMİYETİ*

-1919, Erzurum

-Kurucuları: Erzurum Kongresi üyeleri adına Mustafa Kemal Paşa, Sabık Ahriye Nazırı Rauf Bey, Samık Trabzon Mebusu Servet ve İzzet Beyler, Sabık Erzurum Mebusu Raif, Sabık Bitlis Mebusu Sadullah, Erzincan’dan Nakşi Şeyhi Şeyh Feyzi, Sabık Beyrut Valisi Bekir Sami, Mutki Aşireti Reisi Hacı Mustafa Bey

 

VİLAYET-İ ŞARKİYE MÜDAFAA-İ HUKUK-U MİLLİYE CEMİYETİ*

-1919, İstanbul

-Kurucusu: Süleyman Nazif, Dursunbeyzade Cevat (Dursunoğlu)

 

HAREKET-İ MİLLİYE REDD-İ İLHAK TEŞKİLATI

-1919, Ege Mıntıkası

-Kurucular: İzmir Müdafai Hukuku Osmaniye Cemiyeti’nin İstanbul’a gitmeyen bazı yöneticileri ve yerel yöneticileriyle aydınlar

 

TÜRKİYE İŞÇİ VE ÇİFTÇİ SOSYALİST FIRKASI

-1919, İstanbul (1924’de fesh)

-Kurucular: Ahmed Akif, Ethem Nejat, Dr.Şefik Hüsnü

 

OSMANLI İLA-İ VATAN CEMİYETİ*

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Yahya Adnan Paşa, Rasih Efendi, İbrahim Rüştü Efendi, Mehmet Sait, Tahir Bey, Ahmet Muhtar Bey, Vamık Fasın, İsmail, Yusuf Ziya Bey

 

MİLLİ TÜRK FIRKASI

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Ahmet Ferit (Tek), Mehmet Emin (Yurdakul), Ahmet Hikmet (Müftüoğlu), İktisat Müderrisi Zühdü, Yusuf Akçoraoğlu, Dr.Abdülhak Adnan (Adıvar), İsmail Hakkı, Mehmet Emin Bey

 

İLHAK-I RED HEY’ET-İ MİLLİYESİ (Müdafaa-i Vatan Hey’eti)

-1919, İzmir

-Kurucu ve Yöneticiler: Moralızade Halit, Ragıp Nureddin, Moralızade Nail, Kaymakam Faik, Binbaşı Zekai, Eski milletvekilleri Hulusi, Cami, Mustafa Necati, izmir Mevki Komutanı Mehmet Arif

 

TRABZON VE HAVALİSİ ADEM-İ MERKEZİYET CEMİYETİ

-1919, İstanbul

-Genel Başkan Şatırzade Hasan Hicabi

-Üyeler: Derviş Kaptanzade Necati, Muhsin Paşazade Edhem, Süleyman Sudi, Esat, Mehmet Kamil, Şükrü, Besim Bey

 

AYDIN HEY’ET-İ MİLLİYESİ

-1919, Aydın

-Kurucuları: Hoca Esat Efendi, Sultani Muallimlerinden Sabri Bey

 

DENİZLİ HEY’ET-İ MİLLİYESİ

-1919, Menderes

-Kurucu ve Yöneticiler: Denizli Mutasarrıfı Faik (Öztrak), Belevli Yusuf, Müftü Ahmet Hulusi, Müftüzade Kazım, Hamamcı Şeyh Mustafa, Tat Osmanoğlu Emin, Tavaslızade Mustafa, Küçükağazade Ali, Dr.Kazım, Dalamanlızade Şükrü Bey

 

VİLSON PRENSİPLERİ CEMİYETİ

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Halide Edip (Adıvar), Celalettin Muhtar, Ali Kemal, Hüseyin Avni, Refik Halid (Karay), Ragıp Nureddin, Celal Nuri (İleri), Necmeddin Sadık (Sadak), Cevat, Ahmet Emin (Yalman), Yunus Nadi

 

HÜRRİYET VE İTİLAF FIKRASI

-1919, İstanbul (yeniden faaliyete geçiş)

-Yeni Yöneticiler: Başkan Müşir Nuri Paşa

-Üyeler: Müşir Zeki Paşa, Ayan azası Abdülkadir, eski Konya Mebusu Zeynelabidin, eski Tokat Mebusu Mustafa Sabri, eski Karesi Mebusu Vasfi Efendi, Süleyman Paşa, Celalettin Paşa, Ali Kemal, Refik Halid (Karay), Nureddin, eski Tahran Sefiri Hasip, sabık Maarif Nazırı Rıza Tevfik (Bölükbaşı), Tüccardan Hacı Osman ve Mehmet Ali Beyler

 

NİGEHBAN CEMİYET-İ ASKERİYESİ*

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Tayyar Paşa, Yarbay Fettan, Binbaşı İsmail Hakkı, Yüzbaşı Celal Bey

 

OSMANLI MESAİ FIRKASI

-1919, İstanbul

-Kurucuları: İstanbul’daki fabrikalar işçi ve müstahdem delegeler

-Yöneticiler: Makine Mühendisi H.Memduh, Muharrir Avni Ali, Hasan Muslihiddin, Yusuf, Vahidettin, Seyyit, Hüseyin, Lütfi, İsmail, İhsan Bey

 

OSMANLI ÇİFTÇİLER CEMİYETİ FIRKASI

-1919, İstanbul

-Yöneticiler: Hamdullah Emin Paşa, Esat Paşa (Işık), Mehmet Emin Paşa, İsa Ruhi Paşa, Mustafa Münif Paşa, Dr.Mustafa Hulusi, Ali Haydar, Yusuf Mazhar, Mehmet Mahfi, Hüseyin Hüsnü, Nazım, Ali Rıza Bey

 

MAĞDURUN-İ SİYASİYE TEAVÜN CEMİYETİ*

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Hüsnü Efendizade Rüştü Bey, Asaf Paşazade Cemal Bey, Mehmet Latif Efendi, Sami, Şeyh Fuat, Osman Cemal Bey

 

TEALİ-İ İSLAM CEMİYETİ*

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: İskilipli Mehmet Atıf, Konyalı Abdullah Atıf, Bergamalı Mehmet Zeki, Erzincalı Hasan, İstanbullu Şerafeddin, Manisalı Hayreddin, Kayserili Şemseddin, Seydişehirli Hasan Fehmi Efendi ve Tahirülmevlevi Bey

 

TÜRKİYE SOSYALİST FIRKASI

-1919, İstanbul (yeniden faaliyete geçti)

-Yöneticiler: Hüseyin Hilmi, Mustafa Fazıl

 

TRABZON MUHAFAZA-İ HUKUK-U MİLLİYE CEMİYETİ

-1919, Trabzon

-Kurucular: Nemlizade Sabri, Eyübzade İzzet, Murat Hanzade Ziya, Abanozzade Hüseyin, Eyübzade Ömer Fevzi, Hacı Ali Hafızzade, Mehmet Salih, Molla Bekirzade Mehmet Avni, Müftüzade Hacı Mehmet

 

ANADOLU VE RUMELİ MÜDAFAA-İ HUKUK CEMİYETİ

-1919, Sivas -Ankara

-Kurucuları: Sivas Kongresi üyeleri, Heyeti Temsiliye Üyeleri: Mustafa Kemal Paşa, Hüseyin Rauf Bey, Bekir Sami Bey, Hoca Raif ve Şeyh Fevzi Efendiler, Refet Bey (Bele), Hacı Musa Bey, Mümtaz, Mazhar Müfit (Kansu), Hakkı Behiç (Bayiç), Hüsrev Sami Bey, Mustafa Efendi

 

İSTANBUL MÜDAFAA-İ HUKUK CEMİYETİ

-1919, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Ali Haydar, Yakup Kadri (Karaosmanoğlu), Abdülbaki, Salohorzade Ziya, Nesip, Ziyaeddin, Halim Baki Bey

 

YEŞİL ORDU*

-1920, Ankara

-Kurucu ve Yöneticiler: Nazım (Resmor), Şeyh Servet (Akdağ), Dr.Adnan (Adıvar), Eyüp Sabri (Akgöl), Yunus Nadi (Abalıoğlu), Hüsrev Sami (Kızıldoğan), Süreyya (Yiğit), Sırrı (Bellioğlu), Mustafa (Cantekin), Hamdi Namık (Gör), Muhittin Baha (Pars), Mahmut Celal (Bayar), Hakkı Behiç (Bayiç), Çerkez Ethem, Reşit ve Tevfik Bey

 

AMELE FIRKASI

-1920, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Amiralzade Cemal Hüsnü, Avukat Radi, sabık memur Mehmet Behçet ve Haydar, kömür müteahhidi Mehmet Kamil, Hüsnü Paşazade Seyit Bilal, kömür katibi Ali Haydar Bey ve Vanlı Mehmet Baba, Mehmet Ali Ağa

 

GİZLİ KOMÜNİST FIRKASI

-1920, Ankara

-Kurucu ve Yöneticiler: Arif Oruç, Emekli Binbaşı Hacıoğlu Salih, Şerif Manatof

 

HALK İŞTİRAKİYUN FIRKASI

-1920, Ankara

-Kurucu ve Yöneticiler: Nazım (Resmor), Mehmet Şükrü (Koç), Şeyh Servet, Salih Hacıoğlu

 

MİM MİM GRUPLARI (Müdafaa-i Milliye Teşkilatı)*

-1920, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Miralay Esat Bey, İhsan Paşa, Karakol Cemiyeti kurucuları, Yüzbaşı Emin Ali, Topçu Kaymakamı Kemal (Koçer-General), Polis Md.lüğü 4.Şb.Md.Sadi, Kabakçalı Ali Rıza Bey, Şevket Turgut Paşa, Kur.Alb.Cevat, tütün tüccarı Selanikli Hüsamettin, Yüzbaşı Enver, Topkapulu Mehmet Bey, İhsan Bey, Mülazım Zeki, Bahriye Binbaşısı Hakkı, Yüzbaşı Vahid, Serezli Galip (Vardar, Kayyum Ahmet, Muhabere Memuru Cemal, Saip, Şefik, Yüzbaşı Şahap, Ahmet, Muhlis, Cemal Beyler, Velid Ebüzziya, Savcı Vehbi, Suat, Bektaşi Hamdi Baba, Topkapulu Bican (Bağcıoğlu), Sandalcılar Kahyası Ali Osman, Hamallar Kahyası Salih Reis, Nakliyeci Himmetzade Hüsnü (Himmetoğlu), Ardiyeci Emin, Katip Enver, Motorcu Akşehirli Muzaffer ve Rizeli Mustafa, Hemşinli Mehmet, Abdullah, Trabzonlu Aruzoğlu Mahmud, Pandıkyan, Edip, Sabir, Boşnak Haşim, Hukuk Öğrencisi Saim (Dora), Teğmen Saffet, Komiser Cemil, Musluzade Mahmut, Rizeli Ahmet ve Osman, Gemlikli Hafız İsmail, Trabzonlu Tahsin Kaptanlar, Serkomiser Necati, Komiser Kahraman, Salih, Kemal, Zühdü, İhsan Ethem, Tugrakeş Hakkı Bey.

 

TÜRKİYE ZÜRRA FIRKASI

-1920, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Cevat Rüştü, Şükrü, Yahya Sezai, Abdülaziz Mecdi Bey

 

TÜRKİYE KOMÜNİST FIRKASI

         -1920, Ankara

         -Kurucu ve Yöneticiler: Tevfik Rüştü (Aras), Mahmut Esat (Bozkurt), Mahmut Celal (Bayar), Yunus Nadi (Abalıoğlu), Kılıç Ali, Hakkı Behiç (Bayiç), İhsan (Eryavuz), Refik (Koraltan), Eyüp Sabri (Akgöl) ve Süreyya (Yiğit)

 

TÜRKİYE KOMÜNİST PARTİSİ (TKP)

- 10 Eylül 1920-

- İlk Genel Sekreter: Mustafa Suphi.

- ”.... TKP, 10 Eylül 1920’de kuruldu....” (“Komünist Parti yine kuruldu” Milliyet. 20 Temmuz 2000. s. 17).

 

TARİK-İ SALAH CEMİYETİ*

-1921, İstanbul

-Kurucular: Mehmet Tevfik Baba, Yahya Adnan Paşa, Elif Rıfkı, Celal Bafrevi, Ahmet Refik, Seyit Yusuf Zafari, Hafız İsmail Hakkı

 

BİRİNCİ GRUP (Birinci Müdafaa-i Hukuk Grubu)

- 1921, Ankara

- Genel Başkan Mustafa Kemal Paşa

- Yöneticiler: Edirne Mebusu Şeref ve Sinop Mebusu Şevket Beyler, Mustafa Necati, Vehbi Rıfat, Emin, Kılıç Ali, Zekai (Apaydın) Avni, Muhiddin Baha (Pars), Mazhar, Osman Nuri, Hamdi Bey

 

ŞARK-İ KARİB ÇERKESLERİ TEMİN-İ HUKUK CEMİYETİ

-1921, İzmir

-Kurucular: Bağ Talustan, Kavaca Hüseyin, Bazadoğ Sait, Neçoku Hasan, Brau Sait, Berzek Tahir, Bağ Rıfat, Ancuk İsa Nuri, Harünürreşit, Maan Ali Hamete Ahmet, Şahap El Hasan, Bağ Kamil, Kampez Yakup, Hafız Sait, Çule Arslan, Bağ Osman, Çule İbrahim, Çiyo Kazım, Maan Şirin, Açofit Sami, Pasav Reşit, Ancuk Yakup Bey

 

MÜSTAKİL SOSYALİST FIRKASI

-1921 [Kurthan Fişek, «Parti Kurarım da, Kapatırım da Anam!» Tempo, sayı 4-685, (25-31 Ocak 2001), s. 13.].

-1922, İstanbul

-Türkiye Sosyalist Fırkası’ndan ayrılmış tramvay işçilerince kurulmuştur.

 

İKİNCİ GRUP (İkinci Müdafaa-i Hukuk Grubu)

-1922, Ankara

-Yöneticiler: Erzurum Mebusu Hüseyin Avni (Ulaş), Mersin Mebusu Selahattin Köseoğlu

 

MUHAFAZA-İ MUKADDESAT CEMİYETİ*

-1922, Erzurum

-Kurucular: Erzurum Mebuslarından Raif ve Yeşilzade Salih Hocalar

 

HALK FIRKASI

- 9.9.1923 -10.10.1924 adını Cumhuriyet Halk Fırkası olarak değiştirdi.

 

CUMHURİYET HALK FIRKASI

-10.10.1924 - 9.5.1935 adını Cumhuriyet Halk Partisi olarak değiştirdi.

 

CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP)

- 1923 Ankara - 16.10.1981 tarihinde 2533 Sayılı Yasa ile kapatıldı.

- Genel Başkan: Gazi Mustafa Kemal Paşa

- 2. Genel Başkan: İsmet Paşa

- Genel Sekreter: Recep (Peker)

- Üyeler: Sabit (Sağıroğlu), Celal (Bayar), Cemil (Uybadın), Refik (Saydam), Saffet (Arıkan), Münir Hüsrev (Göle), Kazım Hüsnü, Zülfü (Tigrel).

- (19.6.1992 tarihinde 3820 Sayılı Yasa ile yeniden açıldı.)

- 9.9.1992-      25. Kurultayda yeniden açılan partinin sürdürülmesine karar verildi.

- 18.2.1995’de SHP, CHP’ye katıldı.

- Genel Başkanlar: Mustafa Kemal Atatürk (1923-1938), İsmet İnönü (1938-1972), Bülent Ecevit (1972-1983), Deniz Baykal CHP Genel Başkanı (1992-1995), Hikmet Çetin (14 Şubat 1995 - 9 Eylül 1995), Deniz Baykal (Eylül 1995 Kurultayı’ndan, Genel Başkanlıktan ayrılma tarihine kadar), Altan Öymen (22-23 Mayıs 1999 CHP olağanüstü Kurultayı ile, 30 Eylül 2000 tarihinde yapılan Olağanüstü Kurultay arasındaki dönem), Deniz Baykal 30 Eylül 2000 tarihinde yapılan Olağanüstü Kurultay’da CHP Genel Başkanlığına seçildi. [Cumhuriyet Halk Partisi, “Parti Tarihi,” Cumhuriyet Halk Partisi, http://www.chp.org.tr/, (20 Nisan 2001).].

-Genel Başkan: Deniz Baykal

 

CUMHURİYET HALK PARTİSİ

- 20.12.1989- 24.9.1991. Anayasa Mahkemesi’nce kapatılmıştır. [Anayasa Mahkemesi, [siyasi parti-kapatma] «E.S.: 1990/2; K.S.: 1991/2; K.G.: 24.09.1991,» Resmi Gazete, 21208 (24 Nisan 1992).].

- Parti, 20.12.1989’da Halk Partisi adıyla tüzel kişilik kazandı. 13.7.1990’da Kurucular Kurulu toplantısında partinin adı Cumhuriyet Halk Partisi olarak değiştirildi. 25.1.1991’de Kurucular Kurulu partinin adından “Cumhuriyet” sözcüğünü kaldırdı. Parti, yeniden Halk Partisi (HP) oldu.

 

TERAKKİPERVER CUMHURİYET FIRKASI

-1924, Ankara

-Genel Başkan Kazım Karabekir Paşa

-2.Başkanlar: Dr.Adnan Adıvar, Rauf Orbay

-Genel Sekreter: Ali Fuat Cebesoy

-Kurucular: Ali Fuat Paşa (Cebesoy), Mersin Mebusu Besim, Erzurum Mebusu Sait (Sağıroğlu), Trabzon Mebusu Muhtar Bey

-Üyeler: Rüştü Paşa, İsmail Canbolat, Sabit Sağıroğlu, Şükrü, Muhtar, Halis Turgut, Necati, Faik Bey

 

SERBEST CUMHURİYET FIRKASI

-1930, İstanbul

-Genel Başkan Ali Fethi (Okyar)

-Genel Sekreter: Nuri (Conker)

-Üyeler: Milletvekilleri Snih, Nakiyettin, Tahsin, Haydar (Yuluğ), Ahmet (Ağaoğlu), İbrahim Süreyya (Yiğit), Dr.Reşit Galip, Refik İsmail, Mehmet Emin (Yurdakul), Süreyya (İlmen)

 

AHALİ CUMHURİYET FIRKASI

-1930, Adana

-Genel Başkan Abdülkadir Kemali (Öğütçü)

-Kurucu ve Yöneticiler: Ali Vehbi, Bekir Sıtkı, Mustafa Ziya, Çiftçi Hasan, Yedek S.Ali

 

TÜRK CUMHURİYET AMELE VE ÇİFTÇİ PARTİSİ

-1930, Edirne

-Kurucu: Mimar Mühendis Kazım

 

LAİK CUMHURİYETÇİ İŞÇİ VE ÇİFTÇİ FIRKASI

-1931, İstanbul

-Kurucu: Arif Oruç

 

MİLLİ KALKINMA PARTİSİ (MKP)

-1945, İstanbul

-Genel Başkan Nuri Demirdağ

-Kurucu ve Yöneticiler: Hüseyin Avni Ulaş, Çevat Rıfat Atilhan

 

SOSYAL ADALET PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Genel Başkan Mürettif İhsan Temelveren

-Kurucu ve Yöneticiler: Zıyneti Temelveren, Muharrem Zeki Korgunal

 

LİBERAL DEMOKRAT PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Kazım Demiraslan, Sabri Manyas, Abdülkadir Aytaç, M.Suphi Kula

 

ÇİFTÇİ VE KÖYLÜ PARTİSİ

-1946, Bursa

-Kurucular: Sıddık Sumer, İbrahim Öztürk, Şükrü Tokay

 

TÜRK SOSYAL DEMOKRAT PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Cemail Alpay, Sadık Acarlı, Mustafa Yıldız, Yakup Savaş

 

TÜRKİYE SOSYALİST PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Av.Esat Adil Müstecaplıoğlu, Macit Güçlü, İhsan Kabalıoğlu, Aziz Uçtay

 

TÜRKİYE SOSYALİST İŞÇİ PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Sabit Şevki Şeren, Hüseyin Türkgeldi, Hasan Yaşatürk

 

TÜRKİYE İŞÇİ VE ÇİFTÇİ PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Av.Etem Ruhi Balkan, Selahattin Yorulmazoğlu, Mehmet Şükrü Sekban, Necmeddin Deliorman, İrfan Recep Nayal, Ali Esenkova, İbrahim Tokay

 

TÜRKİYE SOSYALİST EMEKÇİ VE KÖYLÜ PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Dr.Şefik Hüsnü Deymer, Ragıp Vardar, Fuat Bilego, İstefo Papadopulos, Emin Aydınlatan, Dr.Habil Amato, Müntakim Özmen, Hayrettin Emin Manoğlu.

 

YALNIZ VATAN İÇİN PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Gazeteci Yaşar Çimen, Adil Aktaç, Kaya Mutlu

 

ERGENEKON KÖYLÜ VE İŞÇİ PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Silindir Makinisti Arif Hikmet Adsız, Suat Uzer, Cahit Ateş, Adnan Dik.

 

ARITMA KORUMA PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Öğretmen Selçuk Köroğlu, Kemal Köymen, Halil Sümer

 

İSLAM KORUMA PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucular: Necmi Hüneş, Mustafa Özbek, Siya Süer

 

YURT GÖREV PARTİSİ

-1946, İstanbul

-Kurucu ve Yöneticiler: Abdülkadir Gönüllü, Abdullah Mursaloğlu, İhsan Akşehirli, Yahya Kurtulan, Feyzi Arslan Güven

 

DEMOKRAT PARTİ

- 12.12.1992-13.9.1994 Anayasa Mahkemesi kararıyla kapatıldı.

 

DEMOKRAT PARTİ (DP)

-7 Ocak 1946-29.9.1960. 29.11.1992- . [“Demokrat Parti,” AnaBritannica Genel Kültür Ansiklopedisi, Cilt 7, İstanbul: Ana Yayıncılık A.Ş., 1987.]. [Rıfkı Salim Burçak ve R. Güner Sarısözen, Demokrat Parti’nin Politika Hayatına Yeniden Girişi (Demokratlar Kulübü yayınları No.: 14. Ankara: 1997), ss. 71, 74, 86.].

-Kurucular: Celal Bayar, Prof.Fuad Köprülü, Refik Koraltan, Adnan Menderes. [“Demokrat Parti,” AnaBritannica Genel Kültür Ansiklopedisi, Cilt 7, İstanbul: Ana Yayıncılık A.Ş., 1987.].

-29.11.1992

-29.11.1992 tarihinde düzenlenen DP Beşinci Büyük Kongresinde, yeniden açılan partinin devam etmesine karar verildi. “..., 3821 Sayılı Kanunun 4 üncü maddesi gereğince, partinin devamına veya feshine karar verilmesi hakkındaki gündem maddesi görüşüldü ve büyük bir çoğunlukla, partinin siyasete devamına karar verilerek parti genel başkanlığına D.P. ve A.P.’nin eski bakanlarından Hayrettin Erkmen getirildi.” [Rıfkı Salim Burçak ve R. Güner Sarısözen, Demokrat Parti’nin Politika Hayatına Yeniden Girişi (Demokratlar Kulübü yayınları No.: 14. Ankara: 1997), ss. 71, 86.].

- “Demokrat Parti, 16 Ocak 1994 günü Ankara’da olağanüstü bir kongre toplamıştı.... Genel Başkanı Aydın MENDERES, D.P.. kongresine gelerek genel başkanlığa adaylığını koydu, ...MENDERES’in genel başkanlığa seçildiği ilan edildi....” [Rıfkı Salim Burçak ve R. Güner Sarısözen, Demokrat Parti’nin Politika Hayatına Yeniden Girişi (Demokratlar Kulübü yayınları No.: 14. Ankara: 1997), s. 94.].

- “Aydın Menderes, ... Büyük Değişim Partisinden istifa ederek, ... Demokrat Partiye Genel Başkan oldu....” Hürriyet, (17 Ocak 1994)»Rıfkı Salim Burçak ve R. Güner Sarısözen, Demokrat Parti’nin Politika Hayatına Yeniden Girişi (Demokratlar Kulübü yayınları No.: 14. Ankara: 1997), s. 95.].

- “1995 Aralığında yapılan genel seçimlerde .... D.P. Başkanı Aydın MENDERES, ... Refah Partisine girdi.... Demokrat Parti Murat UZMAN’ın genel başkanlığı altında faaliyetine devam etti....” [Rıfkı Salim Burçak ve R. Güner Sarısözen, Demokrat Parti’nin Politika Hayatına Yeniden Girişi (Demokratlar Kulübü yayınları No.: 14. Ankara: 1997), ss. 94-95.].

- “.... DP, parti üyesi ...’in başvurusu üzerine, zamanında kongresini yapmadığı için Mahkeme Kararı ile kapatıldı (29 Eylül 1960)....” [“Demokrat Parti,” AnaBritannica Genel Kültür Ansiklopedisi, Cilt 7, İstanbul: Ana Yayıncılık A.Ş., 1987.].

- “Demokrat Parti (DP) Genel Başkanı Korkut Özal, görevinden ayrıldı.... DP Genel Başkan Yardımcısı Mustafa Tuna, yaptığı yazılı açıklamada, Özal'ın genel başkanlık görevinden ayrıldığını, Parti Başkanlık Divanı'nın, Cüneyt Zapsu'yu genel başkan vekili seçtiğini kaydetti.... Korkut Özal ise DP Genel B